İslâmiyetten önce ve hicrî I inci asır boyunca Arap harfleri şekil ve ifade yeteneği açısından çok zayıftı. Tarihî süreç içerisinde İslâm Devleti nin kurumsallaşması, ayrıca Kur an-ı Kerîm nüshalarının çoğaltılmasında karşılaşılan zorluklar yazının önce şekil bakımından gelişim sürecine girmesine, sonra da İslâm hat san atının ortaya çıkmasına sebep olmuştur.

Kayıtlarda, İslâm hat san atı öncülerinin ilk olarak muharrir sıfatıyla anıldıkları görülmektedir. Bu sıfatla anılan en eski hat san atçısı Kutbetü l Muharrir dir (Ö. 154/771 . İleri zamanlarda muharririn yerini hattat sıfatı almıştır.

Emevîler devrinde, çeşitli vesikalarda kullanılmak üzere varaklara standart ölçüler getirilmiş ve bunlara uygun büyüklükteki yazılarda kullanılmak üzere standart kalemler ihdas edilmiştir. Sonraki dönemlerde büyük yazılar için kalemü l celîl adı verilen büyük kalemler kullanılmaya başlanmıştır...

Hicrî IX uncu (m. XV.) asır başlarına gelindiğinde bu kalemlerle yazılan bazı hat türleri doğmuş bulunuyordu. O dönemlerde Mısır da aklâm-ı sitte tabiri bu kalemleri ifade ediyordu.

Bu safhadan itibaren artık kalem eski manasından arınmış ve altı tarz yazıyı ifade etmek için kullanılır olmuştur. Celîl ıstılahının yerini, celî ıstılahı almış ve tarz olarak daha küçükleri de sülüs - celî sülüs, ta lîk - celî ta lîk, dîvânî - celî dîvânî vs. gibi isimlerle ifade edilmeye başlanmıştır.

Aklâm-ı Sitte içinde yer alan bütün hatlar Amasyalı Şeyhoğlu Hamdullah (ö.926/1520) tarafından mükemmel hale getirildi. Osmanlı mektebi öncülerinin elinde durulma safhasının son aşamasını yaşadı ve bu dokuz asırlık gelişme sürecinin sonunda en güzel şekline ulaştı. Hat türleri klasik özelliklerini kazanma sırası ile tevki ve rika , mahakkak ve reyhânî, sülüs ve nesihtir.